Fréttastofa Stöðvar tvö hefur verið með einhvers konar “fréttaskýringu” síðustu kvöld. Umræðuefnið: Byggðastefnan á Íslandi.
1. hluti
2. hluti
3. hluti
4. hluti
Björn Þorláksson hefur síðustu fjögur kvöld farið yfir byggðarstefnu landsins (þó aðallega Norðurlands) og reynt að upplýsa hvernig ástandið er. Fyrstu tveir hlutarnir voru skítsæmilegir en þó kom lítið fréttnæmt út úr þeim. Í gær hins vegar, þriðja hlutanum, kom sprengja. Tekið var viðtal við Jón Þorvald Heiðarsson. Þessi mæti maður er fyrrverandi bekkjarbróðir minn í hagfræði og einnig kenndi hann mér vélritun í grunnskóla.
Núna er hann titlaður sem sérfræðingur hjá Háskólanum á Akureyri. Fyrir rúmlega ári kom hann með skýrslu sem átti að sýna hagkvæmni þess að stytta þjóðveginn með því að skera Blönduós af honum og setja hann hjá Svínavatni. Vitnum í helstu niðurstöðurnar:
“Það er þjóðhagslega hagkvæmt að leggja nýjan veg framhjá Svínavatni og stytta
þannig Þjóðveg 1 um 13 km. Samfélagslegur ábati framkvæmdarinnar er um 2,6
milljarðar króna og arðsemin er um 27%. Þessi framkvæmd er því líklega með þeim allra hagkvæmustu sem fyrirfinnast í landinu.”
Jahá, þetta er stór orð, sérstaklega þar sem hann tók ekki í reikninginn hvaða áhrif þetta hefði á Blönduós. Hversu mörg störf myndu glatast? Myndi íbúðarverð hrynja? Þessar breytur voru ekki teknar í reikninginn, þrátt fyrir að hann segi að þetta sé “þjóðhagslega hagkvæmt”. Er Blönduós staðsett á Svalbarða eða ekki á íslenskri lögsögu?
Þetta var smá útúrdúr. Í “fréttaskýringunni” var búið að tala um hvaða áhrif það hefði á bæjarfélög þegar starfsemi eins og fæðingarorlofssjóður var fluttur yfir á Hvammstanga og aðrar slíkar aðgerðir. Á eftir því kom viðtal við Jón heillinn. Þetta sagði hann:
“Á að halda landinu öllu í byggð? Það er kannski spurning sko hvort það eigi alltaf að eyða, hvað á maður að segja, mesta púðrinu í þá staði sem gengur verst. Hvort það ætti ekki frekar að byrja á hinum endanum, að ýta undir það sem gengur best og í þeirri von um að það smiti út frá sér.”
Viðtali lýkur.
Haaaaaaa? Náði ég þessu rétt? Tökum Hvammstanga sem dæmi, átti fæðingarorlofssjóðurinn sem sagt ekki að flytjast þangað?
Gott og vel, spilum aðeins með Jóni og gefum okkur að þetta sé rétt. Þá hefði starfsemin átt að flytjast til Borganess því Blönduós, Skagaströnd og Sauðárkrókur eru nú ekki beint að drepast úr velgengni, þó síður sé, og þá er Borganes og Akureyri þeir næstu staðir þar sem velgengni er. Hvernig í ósköpunum á velgengni á Akureyri að geta smitað sig yfir til Hvammstanga?
Fyrst og fremst vil ég þó spyrja Björn Þorláksson; hvers vegna spurðiru ekki blessaðan manninn betur út í þetta? Hvað meinaru með því að “smita út frá sér”?
Þetta er það sem Jónas Kristjánsson kallar kranablaðamennska og það af verstu gerð. Einhver álitsgjafi skrúfar frá krananum og ekkert er sagt við því. Engin önnur sjónarmið eða svo mikið sem múkk af gagnspurningum.
Björn Þorláksson hefur verið duglegur við þetta í gegnum tíðina. Hversu oft hefur maður fengið að heyra viðtöl frá áróðursmeisturum Akureyrar þar sem tíundaðir eru þeir kostir að færa þjóðveginn? Eftir svoleiðis fréttaflutning, hefur maður fengið að heyra álit Blönduósinga? Allt of sjaldan.
Þessi fréttaskýring er nákvæmlega sama froðan. Eyjafjarðasvæðið stendur ágætlega á meðan önnur svæði á Norðurlandi eru í skítnum. Jón Þorvaldur Heiðarsson vill meina að ríkið eigi að styrkja Eyjafjarðarsvæðið en skilja hin eftir. Hvernig getur maður skilið orð hans öðruvísi? Vertu úti vinur!